ปฏิบัติการปราบปรามสินค้าปศุสัตว์ผิดกฎหมายยังคงเดินหน้าอย่างต่อเนื่อง ล่าสุด ศูนย์อำนวยการร่วมพิทักษ์ความมั่นคงทางเกษตรและอาหารพระพิรุณ (ศพร.กษ.) สั่งการให้กรมปศุสัตว์สนธิกำลังกับกองบังคับการปราบปรามการกระทำความผิดเกี่ยวกับการคุ้มครองผู้บริโภค (บก.ปคบ.) เข้าตรวจค้นห้องเย็นแห่งหนึ่งในตำบลบ้านเกาะ จังหวัดสมุทรสาคร หลังได้รับเบาะแสว่ามีการลักลอบนำไส้สุกรหมักเกลือผิดกฎหมายมาเก็บและจำหน่าย ผลการตรวจค้นพบไส้สุกรหมักเกลือบรรจุในถังพลาสติก 154 ถัง น้ำหนักรวม 24,640 กิโลกรัม หรือกว่า 24.6 ตัน มูลค่ากว่า 5 ล้านบาท โดยผู้ดูแลไม่สามารถแสดงใบอนุญาตเคลื่อนย้ายซากสัตว์และเอกสารที่เกี่ยวข้องได้ครบถ้วน
เจ้าหน้าที่จึงสั่งอายัดสินค้าทั้งหมดไว้ หากไม่สามารถนำหลักฐานมายืนยันได้ จะดำเนินคดีตามพระราชบัญญัติโรคระบาดสัตว์ พ.ศ. 2558 และกฎหมายที่เกี่ยวข้อง กรณีนี้สะท้อนให้เห็นอีกครั้งว่า ปัญหาสินค้าปศุสัตว์ผิดกฎหมายไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะเนื้อสุกรแช่แข็ง แต่ยังขยายไปถึงผลิตภัณฑ์และเครื่องในสุกร ซึ่งอาจเป็นอีกช่องทางที่ขบวนการผิดกฎหมายใช้แทรกซึมเข้าสู่ตลาดภายในประเทศ
ย้อนกลับไปในช่วง 4 ปีที่ผ่านมา ปัญหาหมูเถื่อนเป็นหนึ่งในความท้าทายสำคัญของอุตสาหกรรมสุกรไทย โดยในปี 2566 มีการตรวจยึดเนื้อสุกรแช่แข็งผิดกฎหมายที่ท่าเรือแหลมฉบังถึง 161 ตู้คอนเทนเนอร์ น้ำหนักรวมกว่า 4.5 ล้านกิโลกรัม ต่อมาในปี 2567 ยังพบขบวนการสำแดงสินค้าประมงเพื่ออำพรางการนำเข้าเนื้อสุกร นำไปสู่การดำเนินคดีกับบริษัทนำเข้า 3 แห่ง และมีการประเมินมูลค่าความเสียหายต่อภาคเกษตรกรเกือบ 3,000 ล้านบาท ขณะที่ในปี 2568 กรมสอบสวนคดีพิเศษ (DSI) ขยายผลการสอบสวนหลายคดี รวมถึงกรณีตู้คอนเทนเนอร์ต้องสงสัยกว่า 2,388 ตู้ และประสานข้อมูลกับ 7 ประเทศเพื่อตรวจสอบแหล่งกำเนิดและเส้นทางการค้า
到了 2569 年,走私方式开始从海运转向申报为其他农产品、空运以及经由边境转运,反映出相关团伙持续调整逃避检查的手段。这使政府必须提升拦截措施,覆盖所有渠道;不仅要在进口关口查获,还必须追踪至加工厂、冷库、仓库和分销点。
非法猪肉雪上加霜:农民正面临高成本,价格也在回升
令人担忧的是,这对养猪户造成的影响,尤其是在农场生猪价格回升之际。此时是恢复收入和流动性的关键机会;养猪户此前一直承受着高昂的生产成本。农场价格上涨并不意味着农民会立即增加利润,而只是为弥补成本、维持经营提供了机会。
如果非法猪肉和内脏持续渗入市场,尤其是售价低于经过合法检查程序的产品,就会造成不公平竞争,给国内价格机制带来压力,并影响加工企业、贸易商以及整个养猪产业链。更重要的是,泰国养猪户必须承担全部成本并遵守生产标准,而非法产品可能规避这些负担。
另一个不容忽视的方面是消费者安全。猪肉和内脏属于必须严格管控标准的食品,从来源国的动物健康、屠宰和加工流程、疾病检查、卫生认证,到在适宜温度下储存和运输,均须纳入管控。如果产品没有来源证明文件且无法追溯,就会在评估致病微生物污染和动物疫病风险方面留下漏洞。
畜牧发展厅—海关厅必须堵住所有漏洞,从源头追查到终端
鉴于上述情况,畜牧发展厅和海关厅的职责至关重要。畜牧发展厅必须严格检查动物卫生、动物尸体及动物产品的运输,以及冷库储存,并将调查范围扩大至生产来源和相关人员网络。
海关厅则必须加强对所有渠道进口货物的检查,包括海运、空运和边境渠道,尤其要核查货物类别申报、海关编码、原产地及文件的真实性,以防止货物伪装和逃避依法检查。同时,应与畜牧发展厅、中央调查警察局和 DSI 整合信息,追查进口商、供应商、运输方及幕后网络,避免执法仅停留在个案查扣层面。
最终,走私猪肉和走私内脏不仅是非法走私商品的问题,也是关系到养殖户生存、贸易公平和消费者安全的问题。尤其是在养猪户正努力恢复、成本仍然高企的时期,维护能够反映真实成本的价格机制,与控制产品质量同样重要。
打击行动必须认真、持续开展,并覆盖从源头到终端的全过程,因为所有进入市场的产品都应遵守相同的规则和标准。依法生产的养殖户必须得到公平对待,经营者必须在平等的规则下竞争,消费者也必须确信,餐桌上的每一块肉都有明确的来源,并经过安全检查。这是保护泰国养猪业实现稳定、可持续发展的核心。