- Bank Światowy przewiduje wzrost światowego indeksu cen zbóż o 14,1 proc. w 2026 roku i kolejne 9,3 proc. w 2027 roku.
- Pszenica ma podrożeć najmocniej. Prognozowana cena referencyjnej amerykańskiej pszenicy wzrośnie z 243 dolarów za tonę w 2025 roku do 353 dolarów w 2027 roku.
- Na ceny zbóż wpływają zakłócenia eksportu przez Morze Czarne, drożejące nawozy i energia oraz ryzyko strat w produkcji spowodowanych niekorzystną pogodą.
Bank Światowy przewiduje dwa lata wzrostów cen zbóż
Po okresie presji na ceny produktów rolnych światowy rynek zbóż może wejść w fazę wyraźnych podwyżek. Tak wynika z najnowszego raportu Commodity Markets Outlook, opublikowanego 28 października 2026 roku przez Bank Światowy. Analitycy przewidują, że indeks cen zbóż wzrośnie w tym roku o 14,1 proc., natomiast w przyszłym o kolejne 9,3 proc. Oznaczałoby to skumulowany wzrost o blisko 25 proc. w ciągu dwóch lat.
Co istotne, prognozy dla zbóż wyraźnie różnią się od oczekiwań dotyczących całego rynku surowców. Bank Światowy przewiduje bowiem, że ogólny indeks cen towarów wzrośnie w 2026 roku o 23 proc., ale już w 2027 roku obniży się o około 7 proc. Tymczasem ceny produktów żywnościowych mają nadal rosnąć. W tym roku przewidywany wzrost wyniesie 10,3 proc., a w przyszłym kolejne 7,2 proc.
Eksperci wskazują, że sytuacja jest konsekwencją nakładających się problemów związanych z produkcją i światowym handlem. Wysokie koszty energii oraz nawozów podnoszą koszty produkcji rolnej, natomiast zakłócenia transportu zboża przez Morze Czarne ograniczają możliwości eksportowe ważnych producentów. Dodatkowym zagrożeniem pozostają ekstremalne zjawiska pogodowe, które mogą negatywnie wpływać na wielkość zbiorów w najważniejszych regionach produkcyjnych.
Pszenica może podrożeć nawet do 353 dolarów za tonę
Największe podwyżki spośród głównych zbóż mają dotyczyć pszenicy. Bank Światowy prognozuje, że średnia cena amerykańskiej twardej pszenicy ozimej HRW wzrośnie z 243 dolarów za tonę w 2025 roku do 311 dolarów w 2026 roku. Oznacza to wzrost o blisko 28 proc. W przyszłym roku cena ta ma osiągnąć 353 dolary za tonę, czyli o kolejne 13,5 proc. więcej.
To istotna zmiana w porównaniu z wcześniejszymi przewidywaniami. Jeszcze w kwietniu Bank Światowy zakładał, że średnia cena pszenicy wyniesie 253 dolary za tonę w 2026 roku i 260 dolarów w 2027 roku. Najnowsza aktualizacja oznacza więc znaczące podniesienie prognoz, co pokazuje, jak szybko zmieniła się sytuacja na światowych rynkach.
Podwyżki przewidywane są również w przypadku kukurydzy, choć ich skala ma być mniejsza. Średnia cena tego zboża ma wzrosnąć z 203 dolarów za tonę w 2025 roku do 223 dolarów w 2026 roku i 235 dolarów w 2027 roku. Oznacza to wzrost odpowiednio o 9,9 oraz 5,4 proc.
Według prognoz podrożeć mają także jęczmień i ryż. Cena jęczmienia ma wynieść średnio 164 dolary za tonę w 2026 roku i 172 dolary w 2027 roku. Z kolei cena referencyjnego ryżu tajskiego ma wzrosnąć z 408 dolarów za tonę w 2025 roku do 448 dolarów w tym roku i 500 dolarów w przyszłym.
Warto przy tym podkreślić, że są to prognozy cen referencyjnych na rynkach światowych, a nie przewidywane ceny skupu w Polsce. Ich przełożenie na krajowy rynek będzie zależało również od kursów walut, lokalnej podaży, kosztów transportu i sytuacji eksportowej.
Droższe zboża, ale również nawozy i paliwo
Prognozowane wzrosty cen zbóż nie muszą oznaczać równie dużej poprawy opłacalności produkcji rolnej. Bank Światowy zwraca bowiem uwagę na utrzymujące się wysokie koszty energii i nawozów, które bezpośrednio wpływają na wydatki ponoszone przez gospodarstwa.
Według najnowszych prognoz ceny energii wzrosną w 2026 roku średnio o 32 proc. Cena ropy Brent ma wynieść około 91 dolarów za baryłkę wobec 69 dolarów w 2025 roku. W przyszłym roku przewidywany jest spadek do 79 dolarów za baryłkę, jednak sytuacja na rynku paliw pozostaje uzależniona od rozwoju konfliktów zbrojnych i dostępności surowców.
Podobnie wygląda sytuacja na rynku nawozów. Bank Światowy przewiduje, że ich ceny wzrosną w 2026 roku o 14,3 proc., a następnie spadną w 2027 roku o 12,4 proc. Szczególnie duże podwyżki dotyczą mocznika, którego średnia cena referencyjna ma wynieść w tym roku 510 dolarów za tonę, czyli o około 21 proc. więcej niż rok wcześniej.
Dla gospodarstw oznacza to, że nawet wyższe ceny sprzedaży ziarna nie muszą przełożyć się na proporcjonalny wzrost dochodów. Droższe paliwo zwiększa koszty prac polowych i transportu, a ceny energii wpływają również na suszenie i magazynowanie ziarna. W przypadku kukurydzy zbieranej przy wysokiej wilgotności ten ostatni element może mieć szczególnie duże znaczenie.
Morze Czarne i pogoda mogą jeszcze bardziej podbić ceny
Jednym z najważniejszych zagrożeń dla światowego rynku zbóż pozostaje sytuacja w regionie Morza Czarnego. Jest to kluczowy szlak eksportowy, którym zboża z Ukrainy i Rosji trafiają m.in. do Afryki Północnej, na Bliski Wschód oraz do Azji. Ataki na infrastrukturę portową i transport handlowy mogą prowadzić do ograniczenia eksportu, wzrostu kosztów ubezpieczenia statków oraz wyższych stawek frachtowych.
Bank Światowy zwraca również uwagę na zagrożenia wynikające z silnego zjawiska El Niño. Związane z nim anomalie pogodowe mogą powodować susze lub intensywne opady w różnych regionach świata, wpływając na wielkość zbiorów i dostępność produktów rolnych.
W podstawowym scenariuszu analitycy zakładają, że konflikty wpływające na światowe dostawy surowców nie ulegną znaczącemu nasileniu. Gdyby jednak doszło jednocześnie do dalszych zakłóceń transportu zboża, wzrostu cen energii i poważnych strat pogodowych, sytuacja mogłaby być znacznie trudniejsza. W takim wariancie ceny surowców żywnościowych w 2027 roku mogłyby być o 12 proc. wyższe od prognozy bazowej, przekraczając poziom z 2022 roku.
Dla producentów zbóż najbliższe miesiące mogą więc oznaczać większą zmienność rynku. Choć prognozy wskazują na wyższe ceny, równie istotne pozostają koszty produkcji i skala ryzyka związanego z pogodą oraz sytuacją geopolityczną. Sam wzrost cen na światowych giełdach nie daje jeszcze gwarancji poprawy rentowności gospodarstw.
Źródło: millermagazine.com, World Bank.2026: Commodity Markets Outlook